A felicidade non é algo co que naces; é un comportamento que se constrúe co tempo. A madurez persoal é o primeiro paso nese camiño, aínda que se necesita unha preparación previa para establecer piares internos que constrúan a estabilidade emocional. Isto permite aplicar os principios clave de forma máis coherente. A felicidade é unha ferramenta preventiva que axuda a combater as enfermidades e mellora a calidade de vida. A saúde orgánica (física) e psicolóxica (emocional) forman un único sistema: a verdadeira felicidade reside no equilibrio orgánico, mental e social.
Algúns dos principios clave que guían a nosa relación co mundo e manteñen o benestar están relacionados coa actitude, a autoaceptación, a autenticidade (ser coherente entre o ser e o facer) e o altruísmo (axudar aos demais de forma construtiva). Estes son o fundamento dunha vida equilibrada. O ambiente propicio que nos leva á felicidade contribúe á saúde, xa que as persoas que viven felices tenden a ter unha mellor calidade de vida. Un factor que contribúe a isto é a resiliencia, fundamental para soportar a presión ambiental, afrontar a adversidade e adaptarse a situacións complexas mantendo a estabilidade emocional. Os hábitos de vida saudables apoian a saúde e o benestar. Ter unha boa disposición e unha actitude positiva ante a vida implica aceptar que haberá obstáculos no camiño, pero sabendo que os superaremos. O éxito reside en saber afrontar a adversidade e adaptarse aos inevitables desafíos de cada día. A psicoloxía positiva e unha actitude proactiva sempre fomentarán a autoeficacia e mellorarán os resultados.
A autoaceptación (aceptar e valorar a propia vida sen cobizar a dos demais) fortalece a autoestima e evita caer na frustración, que xorde dunha ambición excesiva ou do desexo de obxectivos imposibles. Actuar de forma realista axuda a reducir o estrés e fortalece a estabilidade emocional.
“Ser auténtico significa ser sempre a mesma persoa; é unha cuestión de coherencia persoal”
Ser auténtico significa ser sempre a mesma persoa; é unha cuestión de coherencia persoal. De aí a importancia da autenticidade, que revela valores cando as máscaras desaparecen. En situacións adversas, xorde a verdadeira identidade. A dobre moral (ter dúas caras, a real e a que se quere presentar ao mundo) exponse tarde ou cedo. É imposible que dúas personalidades coexistan durante moito tempo sen que a verdadeira identidade saia á luz. A autenticidade debe prevalecer sobre as aparencias. Ademais, a falsidade aumenta o estrés e prexudica a saúde. Actuar en contra dos propios valores xera esgotamento mental, mentres que mostrarse como un mesmo é, con fortalezas e debilidades, proporciona benestar subxectivo e vitalidade.
O altruísmo é a clave máis decisiva; a persoa máis feliz é a que o dá todo sen esperar nada a cambio. Ser útil reconforta, fai sentir ben, proporciona estabilidade emocional e trae satisfacción. A saúde colectiva tamén depende da responsabilidade individual. Esta visión social proporciona propósito e é o compoñente máis forte dunha vida emocional equilibrada. Cando se sementan sementes con vocación de servizo e xenerosidade sen límites, a colleita recóllese máis cedo que tarde: a mellor recompensa é o respecto, a admiración e o afecto das boas persoas. Sei do que falo por experiencia propia.
Francisco Peña. Científico, académico, escritor e humanista.
