• Segue conectado
  • |

En Ponteareas co dereito.

Conmemoramos este ano o centenario da constitución das Irmandades da Fala, a primeira entidade cultural que acometeu o labor de galeguizar Galicia en toda a súa transversalidade. A ela pertenceron moitos xuristas que fixeron causa común para salvagardaren os nosos valores patrimoniais; civilistas preocupados pola adecuación das nosas tradicións xurídicas consuetudinarias para que tivesen rango de dereito positivo no marco das grandes transformacións sociais e económicas que estaba a vivir o país, ao tempo que demandaban o uso da lingua galega nas instancias xudiciais.

A Irmandade Xurídica Galega séntese herdeira daquel movemento de profesionais do foro, e vén facendo fincapé na necesidade de dálos a coñecer, ao tempo que insta ás facultades galegas de dereito, colexios de avogados e procuradores e escolas de prácticas xurídicas a programaren actividades académicas que espallen a súa memoria, sen que deica hoxe houbese a menor receptividade. O seu comportamento académico impide o exercicio dun maxisterio que forneza de coñecementos históricos aos futuros xuristas.

Na historia xurídica galega figuran nomes de xurisconsultos que se caracterizaron pola súa sabedoría e implicación na restauración da identidade galega. A Irmandade Xurídica Galega recuperou as súas biografías para divulgalas entre os profesionais do dereito, erixíu monumentos e colocou placas conmemorativas en espazos públicos para perpetuar a súa memoria e compromiso galeguista. Os xuíces Ramón Carballal Pernas, Sebastián Martínez Risco, Manuel Casado Nieto, Claudio Movilla, Orencio González Pérez, Fermín Bouza Brey, Daniel García Ramos; os avogados Roberto González Pastoriza, Arturo Noguerol, Lois Peña Novo, Pedro González López e Amadeo Varela, son bos exemplos. Dentro de pouco homenaxearase a Manuel Banet Fontela, notario e impulor das Irmandades da Fala, que celebraron en Monforte de Lemos en marzo de 1922 unha das súas asembleas na que se acordou “esixir dos poderes públicos o dereito a redactar en galego os documentos notariais”.

Unha demanda negada polos gobernos de entón, que impediron que o noso idioma tivese validez nos actos xurídicos documentados, malia ser a poboación maioritariamente galegofalante. Proscrición de tolleu a autoestima dos galegos, e que agora cun marco xurídico que o recoñece debera ser abondo para normalizar o seu uso e costume.

O próximo día 31 celebrarase en colaboración co Concello de Ponteareas un novo acto de galeguización xurídica, seguindo o modelo iniciado hai anos noutras localidades. Inaugurarase un monumento a Fermín Bouza Brey, nado na vila do Tea hai cento quince ano, nas proximidades do edificio dos xulgados, para que quede constancia da existencia da biografía dun xuíz que compaxinou a súa función profesional coa investigación etnográfica e arqueolóxica, amais de ser autor dunha importante obra literaria. A seguir, terá lugar un encontro cos alcaldes das comarcas da Paradanta e Condado para asinaren o documento no que se recollen os compromisos de galeguización das actividades xurídicas das respectivas corporación locais; acto ao que tamén foron chamados os avogados e procuradores exercentes neses partidos xudiciais. Rematarase o programa de actos cunha mesa redonda na que participará tamén o fiscal don Carlos Varela García.

A galeguización das actividades xurídicas e xudiciais depende da vontade de todos os implicados nelas: operadores xurídicos, xuíces e funcionarios xudiciais; pero tamén dos cidadáns que acuden a esas instancias demandando solucións para os seus conflitos, porque a Lei de Normalización Lingüística de Galicia ampara o dereito ao uso do galego nos xulgados e notarias. Desde a incorporación da lingua galega aos distintos niveis do ensino funcionarios e xuíces están capacitados para seu uso escrito, xa que logo, non se pode alegar descoñecemento; facelo é unha argallada que descalifica a quen fai uso dela.


Director da revista Lingua e Dereito. Presidente da Fundación dos premios da Crí­tica de Galicia. Secretario da Asociación de Amigos do Couto Mixo. Colaborador da Enciclopedia Galega Universal e asesor literario da editorial Ir Indo. Fundador da Asociación de Funcionarios para a Normalización Lingüí­stica e da Asociación de xuristas en galego. Fundador da Fundación Galicia Empresa. Ademais, fundador da Fundación Lois Pena Novo.
Publicado o 26 Mar 2016.
Síguenos no noso canal do TELEGRAM

Iniciar sesión

Uso de cookies

Este sitio web utiliza as cookies para que vostede teña unha mellor experiencia de usuario.
Si continúa navegando está a dar seu consentimento para a aceptación das mencionadas cookies e a aceptación da nosa política de cookies.
Faga click no enlace política de cookies para maior información. ACEPTAR

Aviso de cookies